Tekke nedir, Tekke ne demek

Tekke; bir tarih terimidir. kökeni arapça dilinden gelmektedir.

"Tekke" ile ilgili cümle

  • "Hemen her ev yarı saray ve yarı tekke gibi bir şeydi." - A. Ş. Hisar
  • "Bakıyorum, tekke sana yaramış, dedi. Ne zaman çıktın?" - T. Yücel

Tarih'teki anlamı:

Tarikattan olanların barındıkları, ibadet ve törenler yaptıkları bina.

Bilimsel terim anlamı:

Eskiden, tarikat erlerinin toplanıp tören yaptıkları yer. (Burada, aynı zamanda, saz ve koşuk öğrenimi de yapılırdı.) bk. tekke yazını.

Osmanlıca Tekke ne demek? Tekke Osmanlıca'da ne anlama gelir?:

dergâh, âsitâne

Gezilecek görülecek bir yer, şehir olarak tanımı:

Ankara şehri, Kazan ilçesi, merkez bucağına bağlı bir yerleşim bölgesi. Rize şehri, merkez ilçesi, merkez bucağına bağlı bir bölge. Sinop kenti, Boyabat belediyesi, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim bölgesi. Sinop şehrinde, Erfelek ilçesinde, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim bölgesi. Giresun kenti, merkez belediyesi, merkez bucağına bağlı bir bölge. Gümüşhane ilinde, merkez belediyesi, merkez bucağına bağlı bir bölge.

 

Tekke hakkında bilgiler

Tekke (Arapça: تكيه, tekye) Tarikattan olanların barındıkları, ibadet ve tören yaptıkları yer, dergâh gibi yapılardır. Devlet-i Âliye-yi Osmâniyye döneminde tekke anlamında dergâh, âsitane sözcükleri kullanılmıştır. Bazı tarikatlarda hankâh ve âsitane yalnızca merkez tekkeye denir.

Tekke yapılarının büyüklüğü tarikatlara göre değişir. Tek bir mekândan oluşan tekkelerin yanı sıra, geniş alana yayılmış birçok yapıyı barındıran külliye görünümlü tekkeler de vardır. Tekkelerin tek bir mekândan oluşanları genellikle tarikata bağlı kişilerin haftanın belirli günlerinde bir araya geldikleri, tarikata özgü törenleri düzenledikleri yapılardır. Birden çok mekândan oluşanlarda ise tarikat etkinliği daha geniş ve süreklidir. Böyle tekkelerde, genellikle şeyhin ailesiyle orturduğu ayrı bir yapı, dervişlerin sürekli ya da geçici olarak barındıkları yapılar, aşevi, çamaşırhane, hamam gibi yerler ve tarikata bağlı kişilerin toplanıp ayin, sohbet ya da zikir denilen törenlerini düzenledikleri ayrı bir mekân bulunur. Merkez tekkeler doğal olarak daha çok mekândan oluşur. Örneğin Bektaşi tarikatının merkezi olan, Nevşehir'e bağlı Hacıbektaş ilçesindeki Hacı Bektaş Veli Dergâhı üç avluya açılan bir yapılar topluluğu biçimindedir. Bu yapıların başlıcaları Hacı Bektaş Veli Türbesi, Balım Sultan Türbesi, aşevi, kilerevi, mihmanevi, çamaşırhane, hamam, meydan, muhabbet divanı ve mescittir. Eskiden var olduğu bilinen erzakevi ile ekmekevi yıkılmıştır. Mevlevi tarikatının merkezi olan Konya'daki Mevlana Dergâhı da Mevlana Türbesi, semahane, mescit, mutfak, derviş hücreleri ile dede ve çelebi dairelerinden oluşur. Tekkeler içinde tarikat büyüklerinin gömüldüğü türbeler, tekke bahçesinde de daha çok dervişlerin gömüldüğü, hazire adı verilen küçük mezarlıklar bulunur.

 

Türkiye'de 1925'te çıkarılan bir yasayla tekkeler kapatılmış, tarikat etkinlikleri de yasaklanmıştır. Sonradan bazı tekke yapıları müze olarak ziyarete açılmıştır.

Tekke tanımı, anlamı:

Tarikat : Aynı dinin içinde birtakım yorum ve uygulama farklılıklarına dayanan, bazı ilkelerde birbirinden ayrılan Tanrı'ya ulaşma ve onu tanıma yollarından her biri.

İbadet : Bir dinin buyruklarını yerine getirme.

Tören : Anma, kutlama, nişan, evlenme, ölüm gibi sebeplerle yapılmış olan toplantı, merasim, seremoni. Bir toplulukta, üyelerin belli bir olayı, kişiyi veya değeri ayırt edip sembolleştirmesi, bunların anlam ve öneminin güçlendirilmesi amaçlarıyla düzenlenen hareket dizisi, merasim.

Tekkeyi bekleyen çorbayı içer : "bir şeyi elde etmek için bazı sıkıntılara katlanmak gerekir" anlamında kullanılan bir söz.

Esrar tekkesi : Toplu ve gizli olarak esrar içilen yer.

Miskinler tekkesi : Miskin hastalığına tutulanların barındırıldığı yer. İşsiz güçsüz oturanların, tembellerin toplandıkları yer.

Tekkeköy : Samsun iline bağlı ilçelerden biri.

Güçsüz : Gücü olmayan, âciz.

Kimse : Herhangi bir kişi, kim olduğu bilinmeyen kişi.

Buluş : Bilinen bilgilerden yararlanarak daha önce bilinmeyen yeni bir bulguya ulaşma veya yöntem geliştirme, icat. Bulma işi. İlk defa yeni bir şey yaratma, icat. Konu, duygu, düşünce ve hayalde başkalarının etkisinden sıyrılarak bunların işlenişinde yeni bir yol tutma.

Esrar : Gizler, sırlar. Hint kenevirinden çıkarılan ve kullanılacak miktara göre uyarıcı, sarhoş edici veya uyuşturucu etkileri olan bir madde.

Kapalı : Dış çevreyle ilişki içerisinde olmayan. Kapanmış olan, açılmamış, açık karşıtı. Bulutlu, karanlık (hava). Çalışma süresi sona ermiş (iş yeri). Başı örtülü (kadın). Açık ve kesin söz kullanmadan söylenen, müphem. Geçilmez durumda olan. Gizli, saklı. Açık olmayan (giyecek). İçe dönük yaradılışta olan.

Hapishane : Cezaevi.

Devlet : Mutluluk. Büyüklük, mevki. Talih. Toprak bütünlüğüne bağlı olarak siyasal bakımdan örgütlenmiş millet veya milletler topluluğunun oluşturduğu tüzel varlık. Bu tüzel varlığın yönetim organları.

Yer : Ülke. Üzerine yapı kurulmaya elverişli arazi, arsa. İz. Otel, motel vb.nde kalınacak oda. Bir olayın geçtiği veya geçeceği bölüm, alan, mahal. Önem. Bulunulan, yaşanılan, oturulan bölge. Bir şeyin, bir kimsenin kapladığı veya kaplayabileceği boşluk, mahal, mekân. Durum, konum. Ekime elverişli toprak parçası, arazi. Yerküre. Durum, konum, vaziyet. Görev, makam. Gezinilen, ayakla basılan taban.

Tekke edebiyatı : Tasavvuf fikirlerini halka telkin etmek için tarikatlı şairlerin halk edebiyatı içinde meydana getirdikleri özel bir edebiyat.

Tekke ortası : Yeniçeri ocağının kırkıncı ortası.

Tekke yazını : Tasavvuf duygu ve düşüncelerini aşılamak amacıyla söylenmiş, yazılmış ürünler.

Tekkedere : Bolu ilinde, merkez belediyesi, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim bölgesi. İzmir ilinde, Zeytindağ bucağına bağlı bir bölge.

Tekkegüney : Yozgat kenti, Akdağmadeni belediyesi, merkez bucağına bağlı bir yerleşim birimi.

Tekkeışıklar : Balıkesir ilinde, Kepsut ilçesinde, merkez nahiyesine bağlı bir yer.

Tekkekıranı : Samsun kenti, Vezirköprü belediyesi, merkez nahiyesine bağlı bir bölge.

Tekkekızıllar : Kastamonu ilinde, Devrekâni ilçesinde, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim bölgesi.

Tekkesakalı : Kırlarda yetişen, ince uzun püskül yapraklı, yenilebilir bir çeşit ot.

Tekkeş : Sulak yerlerde yetişen, sulu, küçük bir çeşit armut. Kuş avlamaya yarayan tüfekli yay.

Diğer dillerde Tekke anlamı nedir?

Almanca'da Tekke : das Kloster