Yan cümle nedir, Yan cümle ne demek

Yan cümle; bir dil bilgisi terimidir.

  • Çekimli bir fiilden sonra kullanılan ki bağlacı, dilek kipi veya şartlı birleşik zamanla kurularak temel cümleye bağlanan cümle, yan tümce

"Yan cümle" ile ilgili cümle

  • "Öyle sanıyorum ki Ali bugün gelir."

Gramer anlamı:

Birleşik cümlede asıl cümleyle anlam bakımından ilgili olan, ana cümlenin verdiği kavramı bir şarta, bir sebebe bir dileğe, bir açıklamaya bağlamak suretiyle onu çeşitli yönlerden tamamlayan ve kuruluşu bir cümle değerinde olup yargı taşıyan cümle. Yan cümlenin bağlaçlı yan cümle (ki’ li), dilekli yan cümle (-sA’lı), şartlı yan cümle (-sA’ lı, -mIşsA’ lı), sorulu yan cümle (-mI’lı) gibi çeşitli türleri vardır: Karşıtı temel cümle’dir: Zelzeleden değil, bu sakin ve gülümseyen yüzden bu sükûnet ve kayıtsızlıktan, insanoğlunun yeryüzündeki bu korkunç yalnızlığından korkarak odadan fırladım (A. H. Tanpınar, Abdullah Efendinin Rüyaları: Erzurumlu Hamdi, s. 139). Zaten gece oldu mu, onun yorulduğu zaman istediği yerde yatabilmesi için selamlıktaki sofadan bizim odamıza kadar, koca evin her tarafına battaniyeler, yastıklar konulurdu (A. H. Tanpınar, Abdullah Efendinin Rüyaları: Evin Sahibi, s. 158). Eğer sırf zevkim için bestelediğim üç beş küçük parçanın eş dost meclislerinde çalınıp söylenmesi bana böyle bir iddia yüklenmesine yeterse, hatıra defteri tutanlara romancı, sigara paketinin arkasını karalayaanlara karikatürist, pazar günü üç beş kilometre yürüyenlere de sporcu demek gerekirdi (T. Buğra, göst. e., s.39). Bir an mümtaz’a öyle geldi ki Tevfik Bey’in sesi, Emin Dede’nin ney’i ile girdiği yarışta bu ilk rüzgardan birini tutuyordu (A. H. Tanpınar, Huzur, s. 244). Kavgaları yazılsa, koca bir kitap tutar, oğlan sanki ikinci bir karakol, ikinci bir adliye olmak iddiasındadır (T. Buğra, Yarın Diye Bir Şey Yoktur: Karaoğlan, s.44). Tam şu yalının üstüne düşse, daha güzel görünecekken görürdük ki onun ortasından keser de bir bölümünü ışıkta, bir bölümünü gölgede bırakırdı (A. Ş. Hisar, Boğaziçi Mehtapları, s. 125). Kendimi dinlesem, vaktiyle önlerinden geçmiş olduğum yabancı evlerden içimde kalmış böyle bir sesler duyarım ki bende o uzak zamanları yeşerten tohumlar gibidir (A. Ş. Hisar, göst. e., s. 44). Eylül ortası dedi mi, buğday yüklü kağnılar oranın gölgesiz genişliğinde onun zahirî tasvirleri için türkü söyler (T. Buğra, Dönemeçte s. 58). Akşamdan beri yağan kar dinmişse, yatağını tekrar karyolasına taşımayı düşünerek doğrulmak istiyordu (P. Safa, Biz İnsanlar, s. 61). Her ümitsiz insan gibi kendinden degil, dışarıdan hayatın sırasız, tertipsiz, tesadüfi vakalarından, bir tesadüften veya bir talihten imdat bekledi (P. Safa, Şimşek, s. 119). Ayak sesi o kadar yaklaşmıştı ki, büyük bir telaş içinde Pervin yatağa oturdu (P. Safa, göst.e., s. 113). Evvelce duyduklarıma fazla bir şey ilave etse, ona hakikatin hududunu hatırlatamayacak mıydım? (A. Ş. Hisar, Fahim Bey ve Biz, s. 138) ve benzeri

 

Bilimsel terim anlamı:

 

Azerbaycan Türkçesi: budag cümlä; Türkmen Türkçesi: eyercen sözlem; Gagauz Türkçesi: dal cümlä;Özbek Türkçesi: ergaş gap; Uygur Türkçesi: beqindi cümlä; Tatar Türkçesi: iyärcen cömlä; Başkurt Türkçesi: eyärsänhöyläm; Kmk: iyerçen cumla; Krç.-Malk.: boysunňan aytım; Nogay Türkçesi: iyerşenyıyma; Kazak Türkçesi: bagınıňkı söylem; Kırgız Türkçesi: bagınınkı süylöm; Alt:: koş ermek;Hakas Türkçesi: hoza predlojeniye; Tuva Türkçesi: t'ayılbır tomak; Rusça: pridatoçnoyepredlojeniye

İngilizce'de Yan cümle ne demek? Yan cümle ingilizcesi nedir?:

subordinate clause

Yan cümle hakkında bilgiler

Yan cümlecik veya yan cümle, bileşik cümlelerde ana cümlenin anlamını tamamlayan yardımcı cümle. Bazen tümce sözcüğü de yan cümle anlamında kullanılır. Yan cümlecik; tek başına tam ve anlamlı bir cümle olabildiği gibi, fiilimsilerle oluşturulmuş da olabilir. Türkçede başlıca dört tip yan cümlecik vardır.

Yan cümle kısaca anlamı, tanımı:

Cümle : Herkes. Bir yargı bildirmek için tek başına çekimli bir fiil veya çekimli bir fiille kullanılan kelimeler dizisi, tümce. Dizge, sistem. Bütün, hep.

Çekim : Herhangi bir cismin, başka bir cismi kendine doğru çekme gücü, cazibe, traksiyon. Çekme işi. Alıcının sürekli olarak çalıştırılmasıyla elde edilen film parçası, plan. Fiillerin çeşitli zaman, kişi ve kiplere, adların da ad durumlarına göre uğradığı biçimleri, tasrif.

Fiil : İş, davranış. Olumlu veya olumsuz olarak çekimli durumda zaman kavramı taşıyan veya zaman kavramı ile birlikte kişi kavramı veren kelime, eylem.

Dilek : Bir kimsenin dilediği şey, istek, talep, temenni, rica, murat.

Şartlı : Şartlanmış olan, koşullu. Şart etmiş olan (koca). Şarta bağlı, koşullu, meşrut.

Birleşik : Bir araya gelmiş, birleşmiş olan, müttehit.

Zaman : Çağ, mevsim. Bu sürenin belirli bir parçası, vakit. Olayların oluş ve akış sırasını belirleyen, düzenli ve dönemli gök olaylarını birim olarak kullanan sanal bir kavram. Dönem, devir. Belirlenmiş olan an. Fiillerin belirttikleri geçmiş zaman, şimdiki zaman, gelecek zaman, geniş zaman kavramı. Yer kabuğunun geçirdiği gelişimde belirlenen ve fosillere göre dörde ayrılan geniş evrelerden her biri. Bir işe ayrılmış veya bir iş için alışılmış saatler, vakit. Bir işin, bir oluşun içinde geçtiği, geçeceği veya geçmekte olduğu süre, vakit.

Kurul : Bir işi yapmak, yönetmek veya bir kurum ve kuruluşu temsil etmek için görevlendirilmiş kişilerden oluşmuş topluluk, heyet, konsey, asamble.

Bileşik : Birleşerek oluşmuş, basit olmayan, mürekkep. Kimyasal tepkimeler sonucu iki veya daha çok elementten oluşan ve bunlardan bağımsız fiziksel, kimyasal nitelikler gösteren (madde). Ses ve görüntünün birlikte yer aldığı film parçası.

Diğer dillerde Yan cümle anlamı nedir?

İngilizce'de Yan cümle ne demek? : n. consequent

Fransızca'da Yan cümle : proposition subordonnée

Almanca'da Yan cümle : n. Nebensatz