Endotel nedir, Endotel ne demek

Endotel; Biyoloji, Anatomi, Veteriner alanlarında kullanılan bir kelimedir.

Biyoloji'deki anlamı:

[Bakınız: iç kaplar tabaka].

Veterinerlikte sözlük anlamı:

Kalp ve damarların iç yüzeyini çevreleyen tek katlı yassı epitel, endotelyum.

Teknik terim anlamı:

Yürek, kan, lenf damarları ve vücuttaki diğer içi sıvı dolu boşlukları astarlayan, pinositozla taşıma yapan tek tabakalı yassı epitel, endotelyum.

Endotel hakkında bilgiler

Epitel terimi Yunanca epi (üstte, üzerinde) ve theleos (örtü) sözcüklerinden oluşmuştur. Epitel dokuyu oluşturan hücrelere epitel hücreleri denir. Epitel hücreleri, gelişmekte olan embriyonun üç germinatif tabakası olan ektoderm, endoderm ve mezodermden köken alır ve epitel hücrelerde mitoz bölünme görülür. Epitel hücrelerinin şekil ve boyutları çeşitlidir. Yüksek prizmatikten kübik epitele ve alçak yassı epitele değişirken bütün ara formları da değişir. Hücre çekirdeklerinin şekli, kabaca hücre şekline uyar. Kübik hücreler yuvarlak çekirdeklere, yassı hücreler düzleşmiş eliptik çekirdeklere sahiptirler. Çekirdeğin uzun ekseni daima hücrenin esas eksenine paraleldir.
Epitel doku, organizmada yaygın bir dağılış gösterir. Vücudun tüm yüzeylerinin içini ve dışını döşer, salgı bezlerinin büyük çoğunluğunu oluşturur. Ektoderm ve endoderm, epitel özelliktedir ve vücudun epitel kökenli organlarının çoğu da bu tabakadan köken alır. Örneğin, vücudun her tarafını örten derinin epidermisi ve kornea epiteli ektodermden gelişir. Epitelin içeri çöküp (invaginasyon) çoğalmasıyla (proliferasyon) derinin bez yapıları (terbezi, yağbezi, sütbezi) oluşur. Sindirim kanalı, karaciğer, pankreas, mide bezleri ve bağırsak bezleri, embriyoda invaginasyon, proliferasyon ve ilkin bağırsak örtüsünün epitel çıkıntılarının özelleşmesiyle oluşur. Erginlerdeki her bir ekzokrin bez bir iç boşluk veya dış yüzeyle, embriyonik yaşam sırasında oluştuğu dış ve iç yüzey tabakanın epiteline açılan kanallar yoluyla ilişki kurar. Endokrin bezler ise, köken aldıkları yüzey epiteli ile ilişkilerini çoğu zaman kaybederler. Mezodermden köken alan epitelden oluşmuş organlar; böbrek, erkek ve dişi üreme kanallarının örtüsüdür. Periton, pleura, perikart boşluklarının örtüsü, kan ve lenf damarlarının örtüsü de mezoderm kökenlidir. Bu tipik epitellerden kan ve lenf damarlarının örtüsüne endotel(yum), seröz boşlukların (periton, pleura, perikart) örtülerine ise; mezotel(yum) denir.

 

Endotel tanımı, anlamı

Endo : İç, içinde, içte olan

Endotel kaynaklı damar gevşetici faktör : Damar endotelinden salıverilen ve damar düz kas hücrelerinde hiperpolarizasyonun eşlik ettiği bir gevşeme yapıcı madde.

Endotelin : Damar endotelinden ve endotel hücre kültürlerinden salıverilen damar daraltıcı madde.

Endotelyokoriyal plasenta : Fetüste koryon villuslarının döl yatağı kan damarlarının endoteline kadar uzanan plasenta çeşidi. Karnivorlarda görülen bu tip plasentada koryon villuslarındaki trofoblast hücrelerinin proteolitik enzimleri, döl yatağı mukozasının epiteliyle bağ doku katmanını eriterek villuslar damarların endoteline uzanır.

 

Endotelyum : [Bakınız: iç kaplar tabaka]. Endotel. [Bakınız: iç-kaplar kat].

Plasenta endoteliyo koriyalis : Karnivorlarda görülen, koryon villuslarının döl yatağının damar endoteline kadar uzamasıyla oluşan plasenta türü.

Plasenta hemo endotelyalis : Sıçan, kobay ve tavşanlarda görülen döl yatağı mukozasının epitel katı, bağ dokusu ve damar endoteliyle koryon villuslarının dejenere olduğu plasenta türü.

Retikulo endotelyal sistem : (Eş anlamlısı: makrofag sistemi),Çeşitli organlarda bulunan, dolaşmayan, sabit makrofaglardan meydana gelmiş ve eritrositlerin parçalanması, antikorların oluşması, bakteri ve mikropların yok edilmesi gibi görevleri olan özel bir sistem. Örnek: Kupffer gözeleri, parikard gözeleri.

Yüksek endotelli venüller : Postkapiler venül.

Bağırsak bezleri : Bağırsakdaki sindirim enzimlerini salgılayan sindirim bezleri. Sindirim enzimlerini salgılayan sindirim bezleri. Bağırsak suyunu salgılayan bezler.

İç kaplar tabaka : Yürek, kan, lenf damarları ve vücuttaki diğer içi sıvı dolu boşlukları astarlayan, pinositozla taşıma yapan tek tabakalı yassı epitel. Endotel, endotelyum. (karşılık: endotelyum), İç-deri köklü olan ve kan ve lenf damarlarını, yüreği örten özel bir örtü.

Sindirim kanalı : Sindirim ile görevli olan ve ağızdan anüse kadar uzanan tüp şeklindeki yapı. Sindirim borusu. Sindirimle görevli olan ve ağızdan anüse kadar uzanan tüp biçimindeki yapı, sindirim borusu. Sindirim işlevinin gerçekleştiği ağız, yutak, yemek borusu, mide, ince ve kalın bağırsaklar ve anüsle sonlanan yapı, kanalis alimentaryus. Sindirim ve beslenme görevi ile ilgili olan ve ağzından anüse kadar devam eden kanal.

Mitoz bölünme : Mitoz.

Proliferasyon : Hücrelerin çoğalması, artması.

Yassı epitel : Tek tabakalı epitellerde tüm hücreleri yassı olan (endotelyum), çok tabakalı epitellerde en üst sıradaki hücreleri yassı olan (deri ve özofagus) örtü epiteli.

Endokrin bez : [Bakınız: iç salgı bezi]. İç salgı bezi. [Bakınız: iç-salgı bezi].

Tek tabakalı : Molekül ya da hücre olarak birimlerin homojen tek bir kattan oluşması. Monolayer.

Kübik epitel : Hücrelerin eni boyuna hemen hemen eşit olan, tek tabakalı (böbrekte) ve çok tabakalı (bazı büyük bezlerin kanallarında) olmak üzere iki tipi bulunan örtü epiteli.

Mide bezleri : Midedeki sindirim enzimlerini salgılayan, basit ya da birleşik tüp şeklinde olan, mide duvarının kaidesinde bulunan, pepsin, renin, hidroklorik asit ve mukus salgılayan bezler. Gastrik bezler. Mide suyunu salgılayan bezler.

İnvaginasyon : İçe içe geçme veya kıvrılma.

Diğer dillerde Endotel anlamı nedir?

İngilizce'de Endotel ne demek ? : endothelium