Bostan dolabı nedir, Bostan dolabı ne demek

  • Sebze bahçesini sulamak için bir at bağlanarak diklemesine dönen kovalarla kuyudan su çıkarmaya yarayan dolap

Bostan dolabı hakkında bilgiler

Sakiye (Arapça: ساقية‎, sakiya, Bostan dolabı olarak da bilinir), kuyu ya da hendeklerden su çekmekte yararlanılan mekanik aygıt.

Dikey bir çarka ya da çarkın çevresine dolandırılan bir halat kemere tutturulmuş kovalar ile, dikey çarkın bir mil aracılığıyla bağlandığı, at, öküz ya da eşekler tarafından döndürülen yatay bir çarktan oluşur.

Metal, tahta ve taştan yapılmış sakiyelerden başta Mısır olmak üzere tüm Ortadoğu ülkelerinde, sulama için gerekli suyun sürekli akışını sağlamak amacıyla yararlanılır. Tarihte, saray ve bahçelerdeki çeşmeleri doldurmak için de kullanılmıştır.

Çeşitli arkeolojik kazılarda ortaya çıkartılan, özel kulplu ve üzerlerinde kuyu duvarlarına ve çarklara sürtünme sonucu oluşan izler bulunan toprak kaplar, sakiyenin yaklaşık İS 2. yüzyıldan beri kullanılmakta olduğunu göstermektedir.

Bostan dolabı kısaca anlamı, tanımı:

Bahçe : Sebze, meyve, çiçek veya ağaç yetiştirilen yer. Osmaniye iline bağlı ilçelerden biri.

Kuyu : Su katmanına varıncaya kadar derinliğine kazılan, genellikle silindir biçiminde, çevresine duvar örülen, suyundan yararlanılan çukur. Yer altındaki iş yerlerine ulaşmak için açılmış ve kesit boyutları derinliğine oranla sınırlı, düşey veya düşeye yakın bağlantı yolu. Toprağa kazılan derince çukur. İçinden çıkılamayan durum veya yer.

 

Bostan : Kavun, karpuz tarlası. Kavun ve karpuza verilen ortak ad. Sebze bahçesi.

Sebze : Genellikle pişirilerek yenen bitkiler veya bunların taneleri, göveri, göverti, sebzevat, zerzevat.

Sulamak : Para ödemek, vermek, harcamak. Hayvana su vermek, suvarmak. Toprak, bitki, hayvan vb.ne su vermek.

Çıkarma : Dört işlemden biri, çıkarmak işlemi, tarh. Çıkarmak işi, emisyon. Düşman kıyılarına gemi, bot vb.nden asker indirme, asker çıkarma.

Dolap : İstanbul bedesteninde dükkân. Su dolabı. Genellikle tahtadan yapılmış, bölme veya çekmelerine eşya konulan kapaklı mobilya. Dönme dolap. Düzen. Orta oyununda sahnede dükkân veya ev olarak kullanılan dekor.

Hendek : Geçmeye engel olacak biçimde uzunlamasına kazılmış derin çukur. Sakarya iline bağlı ilçelerden biri.

Çekmek : Hamur vb. iyice pişmiş duruma gelmek. Bir amaçla ortadan kaldırmak. Boya, badana vb. sürmek. Taşıma gücü olmak. Bir yerden başka bir yere taşımak. Taşıtı bir yere bırakmak, koymak. Görüntüyü bir aletle özel bir nesne üzerine kaydetmek. Çizgi durumunda uzatmak. Asmak. Bir kimse ailesinden birine herhangi bir bakımdan benzemek. Döşemek. Üzerinde bulunan bir silahla saldırmak için davranmak. İmbik yardımı ile elde etmek. Bir şeyi emip dışarıya çıkarmak. Vericiden gelen dalgaları algılayarak televizyon, radyo, telefon vb. aygıtlarla bağlantı kurmak. Yürütmek, sürmek. Tedavi amacıyla şişe, vantuz, sülük vb.ni uygulamak. Şans denemek amacıyla hazırlanmış kâğıtlardan birini almak. Daralıp kısalmak. Atmak, vurmak. Bir kimseyi veya bir şeyi geri almak. Kaçan ilmeği örmek. Örtmek, giymek. Yol, ay sürmek. Protesto, poliçe, çek vb. düzenleyip yürürlüğe koymak. Herhangi bir anlama almak. Bir cisim, belli bir yakınlıktaki başka bir cismi kendisine yaklaşmaya zorlamak, itmek karşıtı. Tartıda ağırlığı olmak. Öğütmek. Germek. Bir şeyi tutup kendine veya başka bir yöne doğru yürütmek. Hoşa gitmek, sarmak. Masrafını karşılamak, ikramda bulunmak. Herhangi bir engel kurmak. Güç durumlara dayanmak, katlanmak. İçki içmek. Aynısını yazmak veya çizmek. Dişi hayvanı çiftleşmek için erkeğin yanına götürmek. Yollamak. Bir yerden bir şeyi yukarı doğru almak. Bir duyguyu içinde yaşatmak. İçine almak, emmek. Bir şeyin içyüzünü anlamak amacıyla bir kimseyi sıkıştırmak.

 

Yarar : Bir işten elde edilen iyi sonuç, fayda, avantaj. Çıkar. Yarayan, elverişli, uygun.