Mikrosatelit nedir, Mikrosatelit ne demek

Teknik terim anlamı:

DNA’nın çok kısa olan zinciri olup yüksek derecede polimorfiktir ve akrabalık analizleri için ideal bir markırdır.

Mikrosatelit hakkında bilgiler

Mikrosatelitler (mikro uydu), Basit dizi tekrarları (İngilizce Simple Sequence Repeats veya SSR), veya Kısa Bitişik Tekrarlar (İng. Short Tandem Repeats) DNA'da bulunan, 1-6 baz çifti uzunluğundaki tekrar eden dizilerdir. Mikrosatelitler genetik anlamda nötral ve eş-baskındır (codominant). Genetikte bunlar akrabalık ve topluluk araştırmaları için moleküler belirteç (marker) olarak kullanılır. Ayrıca gen duplikasyonu (ikilemesi) ve delesyonlarının (eksilmelerinin) araştırılmasında kullanılırlar. Mikrosatelitlerin yaygın bir örneği (CA)n tekrarıdır, burada n, aleller arasında farklılık gösterir. Bu belirteçler genelde hem bir canlı türündeki farklı bireyler arasında, hem de farklı türler arasında yüksek derecede polimorfizm (çok biçimlilik) gösterir, özellikle bitişik tekrarların sayısı 10'un üstünde olursa. Tekrar eden dizi genelde basittir, iki, üç veya dört nükleotitten oluşur (bunlara, sırasıyla, di-, tri-, ve tetranükleotit tekrarları denir) ve bunlar 10 - 100 kere terar edilebilirler. CA nükleotit tekrarları insan ve diğer canlıların genomlarında oldukça sık görülür ve birkaç bin baz çiftinde bir bulunurlar. Belli bir mikrosatelit lokusunda (genetik konumunda) pek çok alel olduğu için, pedigrelerin genotipleri genelde tamamen ayırt edilebilir, yani belli bir alelin hangi ebeveynden geldiğini tespit etmek mümkündür. Bu yüzden, babalık tespiti, popülasyon genetiği araştırmaları ve rekombinasyon haritalaması için mikrosatelitler idealdir. Ayrıca, bunlar hangi alellerin evrimsel olarak birbiriyle yakın ilişkili olduğu hakkında ipucu verebilen bir moleküler belirteçtir. Mikrosatelitlerin çeşitliliğinin nedeni, DNA'nın diğer nötür bölgelerine kıyasla daha yüksek bir mutasyon oranına sahip olmalarıdır. Bu yüksek mutasyon oranının başlıca açıklaması, DNA ikileşmesi sırasında bir DNA ipliğinin kayıp öbürüyle yanlış baz eşleşmesi yapmasıdır (kaymış iplikle eşleşme hatası, İng. slipped strand mispairing). Mayoz sırasında rekombinasyon yoluyla da bu mutasyonlar meydana gelebilir. Kaymaktan kaynaklanan hatalar biyoloji prova okuma ile düzeltilebilir ama bazı hatalar tamir sürecini atlatabilirler. Tekrarlayan birimin büyüklüğü, tekrarların sayısı ve varyant tekrarların varlığı, ayrıca DNA tekrarlarının olduğu bölgedeki transkripsiyonun sıklığı, hata oluşma oranını etkiler. Mikrosatelitlerin bir insersiyon sonucu aralanması polimorfizmin azalmasına yol açabilir.

 

Mikrosatelit anlamı, tanımı

Mikro : Küçük, dar, makro karşıtı

Transkripsiyon : Çeviri yazı.

Çok biçimlilik : Polimorfizm.

Rekombinasyon : İki ayrı DNA molekülünün birleşerek yeni DNA molekülleri oluşturması. Homolog kromozomlardaki genlerin, krosingoverde (mayozda) yer değiştirmesi sonucu meydana gelen yeni düzenleme. Bir kromozomdaki nükleik asit dizisinin lineer düzenlenmesinin bölünme ve tekrar birleşmeyle değiştirildiği herhangi bir enzimatik olay. Bir kromozomdaki nükleik asit dizisinin lineer düzenlenmesinin kırılma ve yeniden birleşmeyle değiştirildiği herhangi bir enzimatik olay.

 

Polimorfizm : Bir tür veya populasyon içinde farklı şekilli bireylerin bulunuşu. Kendiliğinden alelik varyasyonlar gösterme ya da DNA restriksiyon modelinde değişiklik gösterme. Bir maddenin sıcaklık, basınç, derişim veya yabancı maddelerin bulunması şartlarına bağlı olarak değişen,iki veya daha fazla kristal yapıda bulunması. Birkaç biçimde bulunma durumu, özellikle aynı canlı türünün birkaç değişik biçim gösterme durumu. Gelişim sürecinin değişik devrelerinde farklı biçimler gösterme hâli veya özelliği. Bir toplumda yalnızca tekrarlayan mutasyonlarla sürdürülemeyecek oranlarda var olan, seyrek sıklıktaki süreklilik göstermeyen iki veya daha fazla genetik özelliğin birlikte oluşumu. Birkaç farklı biçimde olma durumu, çok biçimlilik.

Çok biçimli : Polimorf.

Araştırılma : Araştırılmak işi.

Prova okuma : Protein ve nükleik asit sentezindeki hataları düzelten mekanizma. DNA'nın replikasyonu sırasında yeni ipliğe tamamlayıcı olarak giren bazların kontrolü, yani bir çeşit matbaa dizgisinin provasının okunması olayı. Eğer tamamlayıcı olmayan bir nükleotit yeni ipliğe girer ve bir prova okuma sırasında görülürse hemen çıkarılır. DNA eşlenmesi sırasında yeni ipte bulunması muhtemel yanlış nükleotitlerin belirlenmesi ve düzeltilmesi amacıyla, sentezlenen yeni DNA ipinin DNA polimeraz enzimi tarafından yeniden okunması.

Duplikasyon : Bir maddenin ya da yapının iki katı. Bir kromozomun bir segmentinin, iki katına çıkmasıyla oluşan bir kromozom anomalisi. Bir kromozomun bir parçasının iki kopyasının varlığı. Bir organ veya dokunun normalden fazla sayıda oluşması. Üreme.

Popülasyon : Varlık. Nüfus.

Biçimlilik : Biçimli olma durumu.

İnsersiyon : [Bakınız: gen aktarımı]. DNA’da araya bir baz veya bir DNA parçası girmesi şeklinde oluşan değişim.

Polimorfik : Aynı popülasyon içerisinde ve aynı türe ait farklı eşeylerde, iki veveyaha çok belirgin farklılık gösteren. Çeşitli veya pek çok formu olan, gelişimin farklı evrelerinde farklı formlarda görülen.

İngilizce : Hint-Avrupa dil ailesinden, İngiltere'de, biraz farklı biçimiyle Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, Avustralya ve İngiliz uygarlığını benimsemiş olan ülkelerde kullanılan dil, İngiliz İngilizcesi. Bu dille yazılmış olan.

Moleküler : Moleküle ilişkin, molekülle ilgili.

Bu yüzden : Bundan dolayı.

Nükleotit : DNA ya da RNA'nın tekrarlanan birimleri; riboz ya da deoksiriboz şekerine bağlı bir pürin ya da pirimidin bazından (adenin, guanin, sitozin, timin ya da urasil) oluşan nükleositin fosfat esteri. Pürin nükleotitler adenin ve guanin bazları, pirimidin nükleotitler sitozin, timin ya da urasil bazları içerir. Aynca adenozin trifosfat (ATP), guanozin trifosfat (GTP) gibi enerji taşıyıcısı ya da nikotinamit adenin dinükleotit (NAD), flavin adenin dinükleotit (FAD) gibi koenzimlerin yapısında bulunurlar. Nükleotid. İki şeker, bir pürin ve bir pürimidin bazından oluşan tek bir DNA sırası. Bir pürin veya pirimidin bazının bir riboz veya deoksiriboz şekerine bağlanmasıyla oluşan nükleositin bir fosfat esteri.

Akrabalık : Akraba olma durumu.

Farklılık : Farklı olma durumu, ayrımlılık, başkalık. Doğal, toplumsal ve bilince dayanan her olay ve olguyu bütün ötekilerden ayıran özellik.

Araştırma : Araştırmak işi, araştırı, istikşaf, taharri, tetkik. Bilim ve sanatla ilgili olarak yapılmış olan yöntemli çalışma, araştırı.

Diğer dillerde Mikrosatelit anlamı nedir?

İngilizce'de Mikrosatelit ne demek ? : microsatellite