Ortak özne nedir, Ortak özne ne demek

Ortak özne; bir dil bilgisi terimidir.

  • Birden çok yüklemin bağlı bulunduğu özne

"Ortak özne" ile ilgili cümle örnekleri

  • ""Dileklerine eremeyenler gelir, aynı yerde hiddetle haykırır, yumruklarıyla kapıları, perdeleri döverlermiş." cümlesinde "dileklerine eremeyenler" ortak öznedir."

Dil bilgisi olarak anlamı:

Çeşitli eylemlerin ve eylemsilerin aynı olan öznesi: Yüzbaşı atına atladı ve kışlaya gitti; Öğretmen, gelmiş ve gitmiştir; Kalem yere düşüp kayboldu; O yapabileceğini yaptı; Sen çalışırsan kazacacağını bil örneklerinde olduğu gibi.

Gramer anlamı:

Birleşik cümleyi oluşturan esas ve yardımcı cümleler ile bağımlı sıralı cümlelerde aynı olan özne, özne ortaklığı: İhtiyar feylesof anlattıkça müteheyyiç oluyor, müteheyyiç oldukça en büyük tefferruatı canlı bir ifade ile tafsil ediyor, ellerini kaldırıyor, bazen ayağa kalkıyor, tekrar kanepeye bîtâp düşüyor, hikâyesine hararet ve hareketle devam ediyordu (Ö. Seyfettin, Harem, s. 63). Dileklerine ermeyenler gelir, aynı yerde hiddetle haykırır, yumrukları ile kapıları, perdeleri döverlermiş (F. R. Atay, Gezerek Gördüklerim, s. 75). Öyle ki, biz yerimizden başımızı çevirsek, tam oturduğumuz minderin hizasında, bizi dinler gibi bakışlarını görür ve rüzgarla arada sırada sallandıkça başlarında daima taşıdıkları bir çamlıca uğultusu duyardık (A. Ş. Hisar, Çamlıca'daki Eniştemiz, s. 39). Cesur adam, o korkak adamcağızdır ki, cesaret istiyen yerde, hele diğer insanların önünde korkuya yenilmez (Kemal Tahir, Esir Şehrin İnsanları, s. 292). Ağaç güneşte serpilir, fakat toprağın derinliklerindeki koku ile beslenir. (A. Hamdi Tanpınar, Yaşadığım Gibi, s. 39) ve benzeri

 

Bilimsel terim anlamı:

Azerbaycan Türkçesi: müräkkäb mübtäda; Türkmen Türkçesi: umumi eye (goşma sözlemde);Gag.: ortak subyekt; Özbek Türkçesi: umumiy ega (qoşma gapda); Uygur Türkçesi: ortaq igä;Tatar Türkçesi: urtaq iyä; Başkurt Türkçesi: urtaq eyä; Kmk: ortak iyesi; Krç.-Malk.: koş aytımdaeki aytımnı ortak başçısı; Nogay Türkçesi: *ortak iye (kabatlı yıymada); Kazak Türkçesi: ortakbastawış (kürdeli söylemde); Kırgız Türkçesi: calpı ee (taltaal süylömdö) ~ ortok ee; Alt:: tekşi baştaaçı (kolbolu ermekte); Hakas Türkçesi: pîr tiksî pastaaçı; Tuva Türkçesi: niiti kol sös; Şor Türkçesi: *ortak aydılım; Rusça: obşçeye podlejaşçeye (v slojnom predlojenii);()

Ortak özne kısaca anlamı, tanımı:

Ortak : Kuma. Birlikte iş yapan, ortaklaşa yararlarla birbirlerine bağlı kimselerden her biri, şerik, hissedar, partner. Birden çok kimse veya nesneyi ilgilendiren, onlara özgü olan, onların katılmasıyla oluşan, müşterek.

Orta : Bir şeyin kenarlarından merkeze doğru yaklaşık olarak aynı uzaklıkta olan yer. Futbolda oyunculardan birinin, topu, kale ağzında duran arkadaşlarına havadan yollamak için yaptığı vuruş. Başlangıcı ile bitimi arasında eşit uzaklıkta olan süre. Her iki yanında kendi türünden aynı nitelikte nesneler, durumlar bulunan. Ne uzun ne kısa, midi. Bir olayın, içinde gerçekleştiği yer. İyi ile kötü arasındaki durum. Bir şeyin eşit olarak ayrılabileceği bölüm. Yeniçeri Ocağında tabur. Orantı. Öğretimde, öğrencinin değerlendirilmesinde geçer not ile iyi arasındaki derece. Çankırı iline bağlı ilçelerden biri. Ne büyük ne küçük, midi. Sorunların çözümünde aşırılıklardan kaçınan, ölçülü bir yöntem izleyen. İki karşıt nitelik veya durum arasında bulunan, tutarlı, ılımlı, vasat. Defterde, bir araya getirilmiş belli sayıda yaprakların oluşturduğu bölümlerden her biri.

 

Özne : Bir cümlede bildirilen işi yapan, yüklemin bildirdiği durumu üzerine alan kimse veya şey, fail, süje: Çocuk uyudu. Çocuk henüz küçüktür cümlelerinde çocuk sözü öznedir. Bilinci, sezgisi, düş gücü olan, bazı filozoflara göre de dış dünyaya karşıt olan birey.

Yüklem : Cümlede oluş, iş ve hareket bildiren kelime veya kelime grubu, haber, mahmul. Bir konu için olumlanan veya inkâr edilen şey, mahmul.