Protozoan nedir, Protozoan ne demek

Protozoan; Veteriner alanında kullanılan bir sözcüktür.

Veterinerlikte sözlük anlamı:

Protozoonlara ait.

Protozoan hakkında bilgiler

Protozoa (Yun. protos πρῶτος ilk, zoia ζωα hayvanlar) ya da Bir hücreliler, genellikle mikroskobik, bir hücreli ve ökaryotik canlıları içeren bir protista alt alemidir. Tek hücreli olmalarına rağmen, çok hücrelilerde görülen yaşamsal işlevlerin birçoğunu yapabilirler. Bu nedenle eski zamanlarda vücut maddesi hücrelere ayrılmamış hayvanlar olarak kabul edilmiş ve "Hücresizler" adıyla anılmıştır. Sitoplazmalarında bulunan özelleşmiş yapılara "organel" denilmekte; hareket, sindirim, boşaltım gibi hayatsal faaliyetlerini bunlarla sağlamaktadırlar. Çoğu bir çekirdekli, (monoenergid), bir kısmı da her zaman çok çekirdek taşıyan (polienergid) canlılardır. Bazıları ise yaşamlarının belli bir kısmında çok çekirdek taşırlar. Organel olarak; çekirdek, endoplazmik retikulum, ribozom, golgi aygıtı, mitokondri, lizozom, peroksizom, mikrotübüller ve filamentler bulundurular. Hareket organelleri olarak yalancıayaklar, kamçılar, siller, sirler ve tentaküller görülür. Beslenme şekillerinde ototrof, çürükçül, parazit, kommensal, miksotrof ya da heterotrof beslenme görülür. Boşaltımda en belirgin özelliklerinden biri, ritmik olarak şişen ve küçülen vurgan (kontraktil) kofulların bulunmasıdır. Birçok denizel türde ve parazitlerde bu vurgan kofullar görülmez. Çoğalmalarında, eşeysiz olarak; boyuna bölünme, çoğa bölünme, enine bölünme, zırh oluşturduktan sonra ikiye bölünme, hücre dışı tomurcuk oluşturma ve hücre içi tomurcuk oluşturma görülür. Eşeyli çoğalmalarında; kaynaşma (hologami), merogami ve konjugasyon görülür. Tek olarak ya da koloni şeklinde yaşayan tek hücreli canlılardır. Bugüne kadar 60.000 kadar türü tanımlanmış ve bunların yaklaşık 1/4'ü parazit olarak bilinir.

 

Protozoan tanımı, anlamı

Proto : Yunanca ilk anlamına gelen ön ek

Protozoa : Bir hücreliler. Canlıların Protista âlemine ait olan, bölünme veya tomurcuklanmayla çoğalan, genel olarak gözle görülemeyecek kadar küçük olan, bazıları asalak olup hastalık yapan, serbest veya bir yere tutunarak yaşayan, kamçı, kirpik veya yalancı ayaklarıyla hareket edebilen tek hücreli mikroskobik organizmalar. [Bakınız: bir hücreliler]. Hayvanlar alemindeki en basit organizmaları içeren, tek hücreli, mikroskobik veya makroskobik, birçoğu serbest yaşamlı, kimileri kommensal, mutual veya parazitik yaşam süren, Sarcomastigophora, Labyrinthomorpha, Apicomplexa, Microspora, Acetospora, Myxozoa ve Ciliophora olmak üzere yedi şubesi olan tek hücreli canlılar. Kimileri bitkiler ve omurgalı hayvanlar için oldukça patojendir ve bu nedenle zirai, veteriner ve beşeri önem arz ederler. Protozoon kelimesinin çoğulu. [Bakınız: birgözeliler].

Endoplazmik retikulum : Ökaryotik hücrelerin sitoplazması içinde kompleks, üç boyutlu yapıya sahip zar kanallarının labirentli bir yapı oluşturmasıyla zardan başlayarak çekirdeğe doğru uzanan çift zardan oluşmuş, salgı proteinlerinin, zar proteinlerinin ve lipitlerin sentezlenmesi ve taşınmasıyla görevli olan zarlarının stoplazmaya dönük yüzünün ribozomlarla kaplı veya ribozomsuz olmak üzere iki tipi bulunan hücre içi zar sistemi. (Yun, endon: içinde; plasma: şekil) Ökaryot hücrelerde çekirdeğin dış zarı ile devamlı olan ve içinde devamlı bir aralık, lümen bulunan iç zar sistemi. Salgı proteinlerinin, zar proteinlerinin ve lipitlerin sentezlenmesi ve taşınması ile görevli olan, zarlarının sitoplâzmaya dönük yüzünün ribozomlarla kaplı (granüllü endoplâzmik retikulum, gER, RER) ya da ribozomsuz (granülsüz, agranüler, düz endoplâzmik retikulum, aER, dER, SER) olmak üzere iki tipi bulunan hücre içi zar sistemi.

 

Heterotrof beslenme : Protozoonun kendisine gerekli olan gıdaları hazır organik maddelerden sağlaması. Heterotrof beslenme sindirim olayının dışarıda veya içeride oluşuna göre ikiye ayrılır. Bunlar saprozoik beslenme ve holozoik beslenmedir.

Kontraktil koful : [Bakınız: kontraktil vaküol]. Kontraktil vakuol. Boşaltım ya da hidrostatik görevi olan ve tatlı sularda yaşayan birgözeli hayvanların sitoplazmalarında bunan küçük, yuvarlak boşluk.

Çok hücreliler : Ve hay. b. Yapısında birden çok hücre bulunan bitki ve hayvanlar. Hayvanlar (Animalia) âleminin, doku ve organlara değişmiş çok sayıda hücrelerden oluşan, özelleşmiş hücrelerden yapılmış bir sindirim kanalları bulunan, ilkel yapılı ve suda yaşayan türler dışta kalmak üzere her zaman eşeyli olarak çoğalan, Mezozoa, Parazoa ve Eumetazoa olmak üzere üç büyük bölüme ayrılan bir alt âlemi. Hayvanlar âleminin doku ve organları çok sayıda hücrelerden oluşan, ilkel yapılı ve suda yaşayan türleri hariç olmak üzere her zaman eşeyli çoğalan bir alt âlem. Hayvanlar aleminde çok hücreli canlılara verilen ad, Metazoa.

İkiye bölünme : Hücrenin iki eşit oğul hücreye bölündüğü, her ikisinin de kromozom takımına aynen sahip olduğu, prokaryot organizmalardaki esas bölünme şekli. Hücrenin aynı kromozomlara sahip iki kısma bölünmesi. Her zaman iki kız hücre oluşumuyla sonuçlanan ve bölünmeden önce ana hücre organellerinin duplikasyonuna gereksinim duyulan en önemli hücre çoğalma tipi.

Golgi aygıtı : Ökaryotik hücrelerin kompleks bir hücre içi organeli olan, vakuol ve veziküllerle bağlantı oluşturan ve sisterna denen sayısız düz keseleri kapsayan, proteinlerin oluşmasından sonra modifiye edilmesinde görev yapan, glikoproteinler, mukopolisakkaritler ve diğer maddelerin karbonhidrat yan zincirlerinin oluşturulduğu yer, golgi aparatı, golgi cihazı, golgi kompleksi. [Bakınız: Golgi kompleksi]. (Golgi: İtalyan Histoloji bilgini) Sitoplâzmada toplu ya da dağınık halde bulunan, lipoprotein kapsayan ve salgı ile ilgili olan tane, ağ ya da sopa biçiminde görülen bir organel.

Çoğa bölünme : Bir hücrenin, önce çekirdeğinin birçok defa bölünmesi, sonra çevrelerinde bir miktar sitoplâzma ile çok sayıda hücreye ya da sporlara ayrılması. Belirli sarkodin ve sporozoan protozoonlarda kız hücreler oluşturmak için çekirdekte çoklu bölünmeyi takiben, oluşan her bir küçük çekirdeğin etrafında sitoplazma kitlesiyle çevrilmesini sağlamak amacıyla sitoplazma bölünmesinin görüldüğü eşeysiz üreme biçimi, agamogoni, agamogenezis, agamogenetik, şizogoni, meregoni.

Mikroskobik : Mikroskopla görülebilecek kadar küçük olan.

Bir hücreli : Yapısı tek bir hücreden oluşan (hayvan veya bitki), bir gözeli, tek hücreli.

Çok hücreli : Yapısında birden çok hücre bulunan (hayvan veya bitki).

Konjugasyon : [Bakınız: birleşme]. Doymamışlık merkezlerinin birbirine bağlanması. Proteinler gibi büyük moleküllerin diğer bileşiklerle birleşmesi. Tek hücreli iki organizmanın çekirdeklerinde kromatin değişimi yapmak üzere birleşmesi veya bir maddenin diğer bir maddeyle birleşerek yeni bileşik oluşturması. İlaç veya onun bir metabolitinin molekülüne bir radikalin veya başka bir madde molekülünün kovalent bağlarla bağlanması sonucu oluşan biyotransformasyon biçimi. Bakterilerde, siliyatalı protozoonlarda ve kimi mantarlarda iki hücrenin kısa süreli birleşmeleri esnasında mikronükleuslarını ve dolayısıyla DNA değişiminin sağlandığı seksüel bir süreç.

Yalancıayak : Dizanteri amibi gibi, belirli bir biçimi olmayan birgözeli asalaklarda devim ve beslenme amacıyla ortaya çıkan protoplazma uzantısı.

Tek hücreli : Bir hücreli.

Çekirdekli : Çekirdeği olan, içinde çekirdeği bulunan.

Mitokondri : Hücrede enerji üretiminden sorumlu olan ve oksijenli solunumun gerçekleştiği organcık.

Hücre dışı : Hücre zarının dışında. Ekstrasellüler. [Bakınız: göze-dışı].

Peroksizom : Mikrocisim.

Heterotrof : Dışbeslenen.

Diğer dillerde Protozoan anlamı nedir?

İngilizce'de Protozoan ne demek ? : protozoan