Dereli nedir, Dereli ne demek

Dereli; Dil bilgisi yönünden Türkçe'de özel olarak kullanılır.

  • Giresun iline bağlı ilçelerden biri

Gezilecek görülecek bir yer, şehir olarak tanımı:

Kahramanmaraş ilinde, merkez ilçesi, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim yeri. Sinop şehri, Durağan ilçesi, merkez nahiyesine bağlı bir yer. Balıkesir şehrinde, Kepsut belediyesi, merkez bucağına bağlı bir yerleşim bölgesi. Batman şehrinde, Gercüş belediyesi, merkez bucağına bağlı bir yerleşim yeri. Balıkesir şehri, Edremit belediyesi, merkez bucağına bağlı bir yerleşim yeri. Kütahya şehri, Emet belediyesi, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim yeri. Ankara ili, Uruş nahiyesine bağlı bir yerleşim yeri. Zonguldak ili, Çaycuma belediyesi, merkez bucağına bağlı bir yerleşim bölgesi. Uşak şehri, Eşme ilçesi, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim bölgesi. Bartın ili, Ulus ilçesinde, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim bölgesi. İzmir kenti, Gökçen bucağına bağlı bir yerleşim yeri. Bilecik şehrinde, Gölpazarı ilçesinde, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim yeri. Aydın ilinde, Çine belediyesi, merkez nahiyesine bağlı bir yer. Tunceli ilinde, Pertek belediyesi, merkez bucağına bağlı bir yerleşim yeri. Antalya şehri, Döşemealtı nahiyesine bağlı bir yerleşim birimi. Osmaniye kenti, merkez ilçesi, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim birimi.

 

Dereli hakkında bilgiler

Dereli, Giresun ilinin bir ilçesidir. Giresun ilinin güneyinde, Şebinkarahisar yolunun 32. km. sinde Aksu Vadisi üzerinde yer alır.

Dereli 1926 da Nahiye ve 1 Nisan 1958 yılında olmuş bir ilçedir. Daha önceleri aynı yerde birkaç ev ve Türk ve Rum esnafın dükkânının bulunduğu Dölçukuru denen bir köy bulunmaktaydı.

Başbakanlık devlet arşivinde Dölçukuru köyü YarAli Bey isimli bir Türkmen beyinin tımarı olarak 1500 lü yıllarda kayıtlı oldugu ve 400 has Akça vergi ödediği görülmektedir. Dereli'nin tarihini Giresun'un tarihi içinde incelemek ve değerlendirmek gerekir. Giresun 1397 yılında Türkmen beyi BayramŞah'ın torunu Emir Oglu Süleyman bey tarafından fethedilmiş ve Türk yurdu haline getirilmiştir. Bu tarihten sonra Giresun ve çevresinde yoğun Türk nüfusun yerleşmeye başladığı görülür. Ancak Dereli Civarında Giresun Merkezden çok daha önceki yıllrda Türklerin var olduğu burada KUŞLU HAN ve ZIRHLI HAN isimli iki Türkmen beyinin hakimiyetinde olduğu çeşitli kaynaklarda yazar..Dereli'ye iki koldan (Kuşluhan ve Zırhlıhan) gelmişlerdir. Orta Asya Horasan'dan (bak. Horasan Erenleri) gelen Oğuz Türkmen boyları, Kelkit vadisi boyunca Şebinkarahisar'a ve Dereli'nin güneyine yerleşmeye başladılar. Diğer kol Harşit vadisine yerleşmiş olup, bunlardan bir kısmı ilçe çevresine gelerek yerleşmişlerdir. İstanbul'un Haçlılar'ın eline geçmesinden sonra Sinop çevresindeki Çepni adlı Oğuz boyları doğuya doğru ilerleyerek Giresun çevresi ve Dereli ilçesine de yerleşmişlerdir.

 

Dereli ve civarına gelen Türkmenler Selçuklu döneminde bölgeye yerleşmişlerdir. 1398 tarihinde Yıldırım Beyazıt yöreyi Osmanlılar' a bağlamak üzere yapmış olduğu seferde Canik Beyliğinin merkezi Samsun'u ele geçirmiştir. Bu olay üzerine Dereli ve çevresinde yaşayan Türkler Osmanlılar'a katılmışlardır. Ankara Savaşından sonra Timur yöreyi Türkmen,Hacı Emiroğlu Süleyman Bey'e iade etmiştir. Bu dönemlerde Dereli çevresinde Akkoyunlu Türkmen,Hükümdarı tarafından şahıslara vakfedilmiş topraklar bulunmaktadır. Dereli ve çevresi Selçuklular'dan bu yana Türk toprağıdır.Düşman işgali görmemiştir. Prof.Dr.Faruk Sümer'in Oguzlar/Türkmenler isimli eserinde Dereli de içinde olmak üzere Giresun ve Trabzon'un bir bölümünün 1515 yılındaki tahrir defterlernde Vilayeti Çepni olarak ayrı bir bölge olarak gösterildiğini ve buralardaki köylerin isimlerinin hep Türkçe oldugunu ve buralarda yaşayan Türkmenlerin Hacı Bektaşi Velinin Müridleri oldugunu yazar.

Dereli anlamı, kısaca tanımı:

Giresun : Türkiye'nin Karadeniz Bölgesi'nde yer alan illerinden biri.

İlçe : Yönetim bakımından yurt bölümlemesinde ilden sonra gelen bölüm, kaymakamlık, kaza.

Dere : Genellikle yazın kuruyan küçük akarsu. İki dağ arasındaki uzun çukur. Damlarda yağmur sularını toplayarak oluğa veren çinko veya kiremit yol.

Güney : Güneş gören yer. Lodos. Solunu doğuya, sağını batıya veren kimsenin tam karşısına düşen yön, dört ana yönden biri, cenup, kuzey karşıtı. Denizli iline bağlı ilçelerden biri.

Vadi : İki dağ arasındaki çukurca arazi veya geçit, koyak. Çalışma alanı, tutulan yol, benimsenen tarz.

Nahiye : Bucak. Bölge.

Nisan : Yılın dördüncü ayı, april.

Öncel : Sonucun çıkarıldığı önerme veya önermeler. Önceden yaşamış olanlar. Bir görevde, meslekte kendinden önce yerini tutmuş olan kimse, selef, eslaf, ardıl karşıtı.

Aynı : Başkası değil, yine o. Eski durumunda kalmış, değişmemiş. Benzer. Aralarında ayrım olmayan.

Türk : Dünyanın çeşitli bölgelerinde yaşayan, Türkçenin değişik lehçelerini konuşan soy ve bu soydan olan kimse. Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde yaşayan halk ve bu halktan olan kimse.

Bağlı : Kapatılmış olan, kapalı. Bir kuruluşun yetkisi altında bulunan. Bir bağ ile tutturulmuş olan. Gerçekleşmesi bir şartı gerektiren, vabeste. Bir kimseye, bir düşünceye, bir hatıraya saygı, aşk vb. duygularla bağlanan, sadık, tutkun. Halk inanışına göre, büyü etkisiyle cinsel güçten yoksun edilmiş (erkek). Sınırlanmış, sınırlı.

Biri : Bir tanesi. Bilinmeyen bir kimse.

Derelik : Su kenarlarında, kadınların çamaşır yıkamaları için yapılan kulübe, çamaşırlık. Üç etekli kadın elbisesi.

Derelitekke : Kastamonu ili, Azdavay belediyesi, merkez nahiyesine bağlı bir yerleşim yeri.

Derelitütüncük : Düzce ili, merkez ilçesinde, merkez nahiyesine bağlı bir yer.